Türkiye’de dar gelirli hane halklarını ekonomik dalgalanmalara karşı korumak amacıyla hazırlanan Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi ya da kamuoyundaki adıyla “Vatandaşlık maaşı” için takvim netleşiyor. Bu yeni gelir desteği belirli bir gelir seviyesinin altında kalan ailelerin gelirini tamamlamayı hedefliyor. Uygulama önümüzdeki yıl içinde pilot illerde başlatılacak ve ardından tüm ülkeye yaygınlaştırılması planlanıyor. Bu sistem ekonomik koordinasyon toplantılarında da gündeme gelmiş artan yaşam maliyetleri ve gelir eşitsizlikleri gözetilerek oluşturulmuştur. Emekliler de bu kapsamda önemli bir destek grubunu oluşturuyor.
Uygulamanın Başlama Tarihi
Resmi açıklamalara göre vatandaşlık maaşının 2026 yılı haziran ayında pilot illerde uygulanmaya başlanması hedefleniyor. Bu pilot uygulama belirli bölgelerde denenecek ve uygulamanın başarısına göre 2027’den itibaren ülke genelinde yürürlüğe konulacak.
Pilot dönemde hangi illerde başlayacağına dair net liste henüz açıklanmasa da öncelikli bölgelerin sosyoekonomik profili düşük yerleşimler olması bekleniyor. Bu pilot aşama sistemin finansal sürdürülebilirliğini ve etkinliğini ölçmek için kritik olacak.
Kimler Yararlanacak?
Vatandaşlık maaşı hane gelirinin belirlenen eşik seviyenin altında olduğu durumlarda devreye girecek. Belirlenen bu eşiğin asgari ücret veya buna yakın bir gelir düzeyi olması gündemde. Hane gelirinin bu seviyenin altında kalması halinde devlet aradaki farkı aylık olarak tamamlayacak.
Bu kapsamda özellikle düşük emekli maaşı alanlar gelir güvencesi olmayan aileler işsiz aile bireyleri ve benzeri toplum kesimleri destek kapsamına alınacak. Emeklilere yönelik bu gelir desteği mevcut sosyal yardımların yanı sıra ek bir güvence olacak.
Vatandaşlık maaşı yalnızca nakdi gelir desteğiyle sınırlı kalmayacak. Sistem farklı ihtiyaçlara göre kira ısınma ve gıda yardımlarını da kapsayacak şekilde tasarlanıyor. Gelirin düşük olduğu bölgelerde lokasyonun ihtiyaç profiline göre çeşitli destek paketleri uygulanacak. Bu kapsamda yapılan çalışmalar pilot uygulama sürecinde Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ortaklığıyla yürütülecek. Başvurular beyan ve inceleme usulüyle değerlendirilecek.
